مقالات حقوق جزا

ضابطین داگستری و تکالیف آنها

ضابطین دادگستری عبارتند از :

۱-   نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران.

۲-  روسا و معاونین زندان نسبت به امور مربوط به زندانیان. ( در خارج از حیطه کاری خود ضابط دادگستری محسوب نخواهند شد .)

۳-  مامورین نیروی مقاومت بسیج سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که به موجب قوانین خاص و در محدوده وظایف محوله، ضابط دادگستری محسوب می شوند.

۴-  سایر نیروهای مسلح درمواردی که شورای عالی امنیتملی تمام یا برخی از وظایف ضابط بودن نیروی انتظامی را به آنان محول کند .

۵-   مقامات و مامورانی که به موجب قوانین خاص، در حدود وظایف محوله، ضابط دادگستری محسوب می شوند.

تبصره گزارش ضابطین دادگستری در صورتی معتبر است که موثق بوده و مورد اعتماد قاضی باشند .

ضابطین دادگستری مکلف به اجرای دستورات مقام قضایی می باشند و در صورت تخلف از دستور، به سه ماه تا یک سال انفصال از خدمت دولت و یا از یک تا شش ماه حبس محکوم خواهند شد .

ریاست و نظارت بر ضابطین دادگستری از حیث وظایفی که به عنوان ضابط بر عهده دارند با رئیس حوزه قضایی است.

وظایف ضابطین دادگستری

ضابطین دادگستری به محض اطلاع از وقوع جرایم در جرایم غیر مشهود ( در ذیل توضیح داده خواهد شد ) مراتب را جهت کسب تکلیف و اخذ دستور لازم به مقام ذیصلاح قضایی اعلام می کنند و درخصوص جرایم مشهود تمامی اقدامات  لازم را به منظور حفظ آلات و ادوات و آثار وعلایم جرم و جلوگیری از فرار متهم و یا تبانی، معمول و تحقیقات مقدماتی را انجام و بلافاصله به اطلاع مقام قضایی می رسانند .

جرم در موارد ذیل مشهود محسوب می شود :

۱-  جرمی که در دید و منظر ضابطین دادگستری واقع شده و یا بلافاصله مامورین یاد شده در محل وقوع جرم حضور یافته و یا آثار جرم را بلافاصله پس از وقوع مشاهده کنند .

۲-  در صورتی که دو نفر یا بیشتر که ناظر وقوع جرم بوده اند و یا مجنی علیه ( کسی که جرم روی او صورت گرفته است ) بلافاصله پس از وقوع جرم، شخص معینی را مرتکب جرم معرفی نماید .

۳-  بلافاصله پس از وقوع جرم، علایم و آثار واضحه یا اسباب و دلایل جرم در تصرف متهم یافت شود یا تعلق اسباب و دلایل یاد شده به متهم محرز شود .

۴-   در صورتی که متهم بلافاصله پس از وقوع جرم قصد فرار داشته یا در حال فرار یا فوری پس از آن دستگیر شود .

۵-   در مواردی که صاحبخانه بلافاصله پس از وقوع جرم، ورود ماموران را به خانه خود تقاضا نماید .

۶-   در صورتی که متهم ولگرد باشد .

ضابطین دادگستری مکلفند در اسرع وقت و در مدتی که مقام قضایی تعیین می نماید نسبت به انجام دستورات و تکمیل پرونده اقدام نمایند. چنانچه به هر علتی اجرای دستور یا تکمیل میسر نگردد موظف به دادن گزارش در پایان هر ماه با ذکر علت به مقام قضایی ذیربط می باشند . متخلف از این امر به مجازات مقرره که فوقاً بیان گردید محکوم خواهند شد .

هرگاه علایم و امارات ( نشانه ها و دلایلی که می توان از طریق آنها به وقوع جرمی پی برد ) وقوع جرم مشکوک بوده و یا اطلاعات ضابطین دادگستری از منابع مورد اطمینان نباشد، قبل از اطلاع به مقامات قضایی، تحقیقات لازم را بدون اینکه حق دستگیری یا ورود به منزل کسی را داشته باشند به عمل آورده و نتیجه را به مقامات یاد شده اطلاع می دهند .

در مورد جرایم مشهود که رسیدگی به آنها از صلاحیت مقام قضایی خارج است ( یک سری از جرایم در صلاحیت رسیدگی مقام قضایی نبوده و در مراجع دیگری بررسی خواهند شد که در پست های بعدی بیان خواهد شد مانند جرم قتل که در صلاحیت رسیدگی دادگاه کیفری استان بوده و از صلاحیت رسیدگی مقام قضایی خارج است ) مقام قضایی محل مکلف است کلیه اقدامات لازم را برای جلوگیری از امحای آثار جرم و فرار متهم و هر تحقیقی که برای کشف جرم لازم بداند به عمل آورده و نتیجه اقدامات خود را سریعاً به مقام قضایی صالح اعلام نماید .

تحقیقات مقدماتی

تحقیقات مقدماتی مجموع اقداماتی است که برای کشف جرم و حفظ آثار و ادله وقوع آن و تعقیب متهم از بدو پیگرد قانونی تا تسلیم به مرجع قضایی صورت می گیرد .

( ضابطین دادگستری حق اخذ تامین از متهم را ندارند .)

تبصره درمورد اشخاصی که رسیدگی به جرایم آنان درصلاحیت دادگاههای مرکز می باشد ضمن اعلام مراتب، منحصراً آثار و دلایل جرم جمع آوری و بلافاصله به مرکز ارسال خواهد گردید .

ضابطین دادگستری نتیجه اقدامات خود را به اطلاع مرجع قضایی صالح می رسانند، در صورتی که مرجع مذکور اقدامات انجام شده را کافی ندانست می تواند تکمیل آن را بخواهد. در این مورد ضابطین مکلفند به دستور مقام قضایی، تحقیقات و اقدامات قانونی را بـرای کشف جرم به عـمل آورند لیکـن نمی توانند متهم را در بازداشت نگهدارند و چنانچه در جرایم مشهود بازداشت متهم برای تکمیل تحقیقات ضروری باشد، موضوع اتهام باید با ذکر دلایل، بلافاصله کتباً به متهم ابلاغ شود و حداکثر تا مدت ۲۴ ساعت می توانند متهم را تحت نظر نگهداری نموده و در اولین فرصت باید مراتب را جهت اتخاذ تصمیم قانونی به اطلاع مقام قضایی برسانند .مقام قضایی در خصوص ادامه بازداشت و یا آزادی متهم تعیین تکلیف می نماید . همچنین تفتیش منازل، اماکن و اشیاءو جلب اشخاص در جرایم غیر مشهود باید با اجازه مخصوص مقام قضایی باشد هرچند اجرای تحقیقات بطور کلی از طرف مقام قضایی به ضابط ارجاع شده باشد.

نکته آخر در این قسمت آنکه ضابطین دادگستری پس از ورود مـقام قضایی، تحقیـقاتی را که انجام نموده اند به وی تسلیم نموده و دیگر حق مداخله ندارند مگر به دستور مقام قضایی و یا ماموریت جدیدی که از طرف وی به آنان ارجاع می شود .

امید است با ارائه مطالب فوق به اهمیت نقش ضابطین دادگستری درانجام تحقیقات مقدماتی در دادسرا و محاکم قضایی پی برده باشید.

منبع:http://www.saghi57.blogfa.com

About ابوالقاسم شم آبادی

(حقوق عمومی) -مدرس دانشگاه-صاحب امتیاز انتشارات حقوقی عدلیه-ارتباط با ابوالقاسم شم آبادی: shamabadi.abolghasem@yahoo.com تلفن: 66965272 -021

Check Also

بسته دکتری حقوق کیفری و جرمشناسی آزمون نیمه متمرکز ۹۶

????منابع دکتری حقوق جزا و جرمشناسی آزمون دکتری نیمه متمرکز ۹۶ الف- بسته دکتری جزا …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

hacklinkci - e sigara -