مقالات حقوق بین المل

حسن غفوری فرد: مفهوم تجارت الکترونیک

از تجارت الکترونیک تعاریف متعددی ارائه شده است که در زیر به چند نمونه از تعاریف اشاره می کنیم:

۱- تمام ابعاد تجارت و فرایند بازار، که بتوان با اینترنت و تکنولوژی وب انجام داد را تجارت الکترونیکی می گویند.[۱]

۲-به طور کلی واژه تجارت الکترونیک اشاره به معاملات الکترونیکی می نماید که از طریق شبکه های ارتباطی انجام می پذیرد. ابتدا خریدار یا مصرف کننده به جستجوی یک مغازه مجازی از طریق اینترنت می پردازد و کالایی را از طریق وب یا پست الکترونیکی سفارش داده و نهایتا کالا را تحویل می گیرند.[۲]

۳-تجارت الکترونیکی یعنی انجام مبادلات تجاری در قالب الکترونیکی.[۳]

۴-به کاربرد تکنولوژی اطلاعات در تجارت، تجارت الکترونیکی گفته می شود.[۴]

۵-تجارت الکترونیکی، مبادله الکترونیکی داده هاست. به طور خلاصه می توان گفت که مبادله الکترونیکی داده ها عبارت از تولید، پردازش، کاربرد و تبادل اطلاعات و اسناد به شیوه های الکترویکی و خودکار بین سیستم های کامپیوتری و بر اساس زبان مشترک و استانداردهای مشخص و با کمترین دخالت عامل انسانی است. البته تجارت الکترونیک، حیطه ای گسترده تر از مبادله الکترونیکی داده ها دارد و آن یک تحول و انقلاب در عرصه ارتباطات است. لذا تجارت الکترونیکی روشی است که بر اساس آن اطلاعات، محصولات و خدمات، از طریق شبکه های ارتباطات کامپیوتری، خرید و فروش می شوند.[۵]

۶- تجارت الکترونیک، انجام کلیه فعالیت های تجاری با استفاده از شبکه های ارتباطی با استفاده از شبکه های ارتباطی کامپیوتری به ویژه به اینترنت است.[۶]

۷- تجارت الکترونیک  به نوعی تجارت بدون کاغذ است. بوسیله تجارت الکترونیک، تبادل اطلاعات خرید و فروش و اطلاعات لازم برای حمل و نقل کالاها با زحمت کمتر و تبادلات بانکی با شتاب بیشتر، انجام خواهد شد. شرکت ها برای ارتباط با یکدیگر، محدودیت های فعلی را نخواهند داشت و ارتباط آنها با یکدیگر ساده تر و سریعتر صورت می گیرد. ارتباط فروشندگان با مشتریان می تواند به صورت یک به یک با هر مشتری باشد، البته با هزینه نه چندان زیاد.[۷]سازمان تجارت جهانی، در اعلامیه مورخ ۲۵ سپتامبر ۱۹۹۸ تجارت الکترونیکی، آن را چنین تعریف می کند:

“تولید، توزیع، بازیابی، فروش یا تسلیم کالاها و خدمات از طریق وسایل الکترونیکی” از دیدگاه سازمان تجارت جهانی، گسترش تجارت الکترونیکی نوید بخش هزینه پایین معاملاتی و تولیدی، تسهیل انعقاد قراردادها و تشدید رقابت است. این نوع تجارت به نوبه خود، به کاهش قیمت ها، افزایش کیفیت و تنوع تولیدات و نهایتا به پیشرفت و رفاه بیشتر، منجر خواهد شد.[۸]

تجارت الکترونیکی به دلیل تسهیل و تسریع دسترسی به اطلاعات، حذف محدودیتهای زمانی و مکانی و بهره مندی از فناوری بالا، بهترین و کارآمدترین روش برای بنگاههای اقتصادی است که می تواند با شعار جهانی شدن (یعنی قیمت کمتر و کیفیت برتر) در بازارهای جهانی رقابت کنند. استفاده از تجارت الکترونیکی نیازمند تغییر اساسی در سیستم بانکی و بیمه ای و توسعه بخش خصوصی است . فارغ از اینکه محدوده تجارت الکترونیکی چیست، عمده توجه باید به کاربری فناوری اطلاعات و ارتباطات در تجارت، بازرگانی و اقتصاد باشد که حوزه ای بسیار گسترده است. روند گسترش تجارت الکترونیکی به حدی است که موسسه فارستر در سال ۱۹۹۸ پیش بینی کرد حجم تجارت الکترونیکی در سطح جهان تا سال ۲۰۰۲ به ۳۲۷ میلیارد دلار خواهد رسید اما همین موسسه در سال ۲۰۰۲ حجم تجارت الکترونیکی را برای این سال بالغ بر ۲۵۰۰ میلیارد دلار (یعنی ۶/۷ برابر مقدار پیش بینی شده) تخمین زد. این موسسه حجم تجارت الکترونیکی را برای سالهای آینده با رشد سالانه ای معادل ۸/۵۳ درصد طی سالهای ۶-۲۰۰۲ پیش بینی کرده است که این درصد برای دهه دوم قرن بیست و یکم البته با نوساناتی همراه بوده است.[۹]



۱- زرگر، محمود، مدلهای راهبردی و راهکارهای تجارت در اینترنت، انتشارات بهینه، تهران، ۱۳۸۰، ص ۲۶

۲- نیکبخش تهرانی، محمد حسن و آذر صابری، مهدی، آشنایی با تجارت الکترونیکی و زیر ساخت های آن، انستیتو ایز ایران، ۱۳۸۰، ص ۲۰

۳- صنایعی، علی، تجارت الکترونیک در هزاره سوم، انتشارات جهاد دانشگاهی واحد اصفهان، چاپ اول، پاییز ۱۳۸۱، ص ۲۴

۴- احمدی، حسین، تجارت الکترونیک، مرکز آموزش و تحقیقات صنعتی ایران، ۱۳۸۱، ص ۱۱

۵-علیپور حافظی، مهدی، تجارت الکترونیکی در مراکز اطلاع رسانی، همایش جهانی شهرهای الکترونیکی و اینترنتی، جزیره کیش، اردیبهشت ۱۳۸۰، ص ۱۵

[۶] – سعیدی، سرمد، سهیل و میرابی، وحید رضا، تجارت الکترونیک، انتشارات پرسمان، تهران، ۱۳۸۳، ص ۷۸

-۷قزل ایاغ، مژده، تجارت الکترونیکی مبتنی بر اینترنت، همایش جهانی شهرهای الکترونیکی و اینترنتی، ۱۳۸۰، به نقل از سرمد سعیدی،

[۸]– Bacchetta, M, et al, Electronic Commerce and the Role of the wTO, Word Trade Organization Special Studies 2,  ۱۹۹۸, p. 15

۹-لسترو، تارو، «جهانی شدن با سیمای دیگر برای جهان سوم»، ترجمه عزیز کیاوند، مجله اطلاعات سیاسی اقتصادی، شماره ۲۰۸ ـ ۲۰۷، ص ۱۷۷. –

No votes yet.
Please wait...

درباره ی ابوالقاسم شم آبادی

(حقوق عمومی) -مدرس دانشگاه-صاحب امتیاز انتشارات حقوقی عدلیه-ارتباط با ابوالقاسم شم آبادی: shamabadi.abolghasem@yahoo.com تلفن: ۰۲۱۶۶۹۲۱۰۰۲ ۰۲۱۶۶۵۸۱۷۴۸

همچنین ببینید

اطلاعیه سازمان سنجش درباره شرایط وضوابط ، تاریخ و نحوه ثبت نام در آزمون کارشناسی ارشد ۱۳۹۸ و بیست و چهارمین دوره المپیاد علمی- دانشجویی کشور

اطلاعیه سازمان سنجش درباره شرایط وضوابط ، تاریخ و نحوه ثبت نام در آزمون کارشناسی …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *