ثروتمندان وقت ندارند، مزاحم نشوید

افزایش اوقات فراغت در کارگران غیر ماهر نشان­ دهنده کاستی­هایی در جنبه­ های استخدامی طبقه کارگر غیر ماهر است و بدتر شدن اوضاع کار بدنی را می­رساند.

در اغلب زمانهایی که در تاریخ بشر سپری شده، آدمهای پولدار بیشتری اوقات فراغت را داشته­ اند. هانس یواخیم ووث، مورخ اقتصادی در دانشگاه زوریخ، نشان داده است که در سال ۱۸۰۰ میلادی، هر کارگر انگلیسی در هفته به طور متوسط ۶۴ ساعت کار می­ کرده است. او می­ گوید: «در قرن ۱۹ میلادی، شما می ­توانستید بر اساس این که یک فرد چقدر طولانی کار می­ کرده، بگویید که او چقدر فقیر بوده است.»

هفته نامه اکونومیست نوشته است که در اقتصاد پیشرفته امروزی، همه چیز تغییر کرده است. طی قرن گذشته میلادی، میزان کار روزانه در سراسر جهان کاهش یافته است اما وضعیت پولدارها طوری شده است که باید بیشتر از مردم فقیر کار کنند. در سال ۱۹۶۵ میلادی، یک مرد با درجه تحصیلات دانشگاهی که علاقه داشت پولدارتر شود، کمی زمان بیشتری برای گذراندن اوقات فراغت خود نسبت به مردی که فقط دوره دبیرستان را تمام کرده بود، داشت. دیگر محققان در همین باره محاسبه کرده­ اند که سهم تعداد روزهایی که یک فرد تحصیلکرده دانشگاهی در امریکا بیش از ۵۰ ساعت در هفته کار می­ کند، از ۲۴ درصد در ۱۹۷۹ به ۲۸ درصد در سال ۲۰۰۶ افزایش یافته است اما این میزان برای کسانی که فقط مدرک پایان دوره دبیرستان را دارند، کاهش یافته است. به نظر می­ رسد که پولدارها زمان کمتری برای سپری کردن در اوقات فراغت دارند.

این که چرا این اتفاق افتاده و اصلا چطور می­توان چنین نتیجه ­ای گرفت، دارای چند جنبه و توضیح است. یکی از دلایل همان چیزی است که اقتصاددانها به عنوان «اثر جانشینی» نام می­ برند؛ دستمزدهای بالا، اوقات فراغت را گرانتر می­ کند. اگر مردم زمان خود را از دست بدهند، پول کمتری در می­ آورند. از دهه ۱۹۸۰، دستمزدهای کسانی که در سطوح بالای سازمانها کار می­ کنند، به شدت افزایش یافته است در صورتی که دستمزدهای سطوح میانی یا پایین سازمانها و شرکتها، ثابت بوده یا کاهش یافته است. بنابراین افزایش نابرابری باعث شده است که پولدارها تشویق شوند که بیشتر کار کنند و فقرا راغب باشند که کار کمتری بکنند.

طبیعت «همه چیز برای برنده» در اقتصاد مدرن امروز، ممکن است اثر جانشینی را چند برابر کند و شدت بخشد. مقیاس بازار جهانی به این جهت سوق پیدا کرده است که کسب و کارهایی که دارای نوآوری هستند، محصولات عظیمی از بازار را جمع کنند (مثل یوتیوب، اپل یا گلدمن ساکس). در این وضعیت، نتایج شکست دادن رقیب در یک بازار می­تواند خیلی ثروت به همراه داشته باشد. تحقیقات پیتر کان در دانشگاه کالیفرنیا و سانتا باربارا و فرناندو لوزانو در کالج پومونا نیز نشان می­دهد که همین اوضاع درباره نیروهای کار بسیار ماهر نیز صدق می­ کند. با این که کسب و کارها در صورت موفقیت به طور فوری از نیروهای کار خود نمی­ خواهند که بیشتر کار کنند اما واقعیت این است که در بازار هم چیز برای برنده، از نیروهای کار ماهر خواسته می ­شود که بیشتر سر کار حاضر باشند و برای بیشتر ماندنها، نسبت به کسانی که اضافه کاری نمی­ کنند، بیشتر هم به آنها دستمزد پرداخت می­ شود. در دهه ۱۹۸۰، نیروی کاری که در هفته ۵۵ ساعت کار می­ کرد، ۱۱ درصد بیشتر از کسانی که ۴۰ ساعت در هفته کار می­ کردند، حقوق می­ گرفتند اما شکاف دستمزدها با همین ساعتهای کاری، در ابتدای هزاره سوم میلادی، تا ۲۵ درصد افزایش یافت.

اقتصاددانها تمایل دارند این طور فرض کنند که در برخی مواقع، «اثر جانشینی» در مقابل «اثر درآمد» قرار می­ گیرد. اثر درآمد می ­گوید که هر چه افراد درآمد بالاتری داشته باشند، به کالاهای بیشتری احتیاج پیدا می­ کنند. بنابراین آنها از کار بیشتر خودداری می­ کنند و در عوض، اوقات فراغت بیشتر را انتخاب می­ کنند. مثلا میلیاردری که توان این را دارد که یک جزیره برای خودش بخرد، مشوق کمی دارد که ساعتهای بیشتری کار کند. اما آداب جوامع نوین ممکن است که اثر درآمد را در ذهن مردم پولدار تغییر دهد.

در سال ۱۸۹۹، تورستون وبلن، یک اقتصاددان آمریکایی که در جامعه ­شناسی نیز مطالعه کرده بود، بحث کرده بود که اوقات فراغت نشانه شخصیت افراد است؛ او گفته بود طبقه پولدار دیگران را به کارهای کثیف و تکراری وادار می­ کند که آنها را «صنعت» نامیده بود و با این حال، نگفته بود که طبقه ثروتمند تنبلی را پیشه می ­کند بلکه مدعی شده بود این طبقه به کارهای شاخص مثل نویسندگی، امور خیریه یا مباحثه مشغول می­ شوند. نظریه وبلن نیاز دارد که به روز شود؛ مثل پژوهشی که اخیرا در دانشگاه آکسفورد در این زمینه انجام شده است. کار در اقتصادی جدید امروز جهان دانش­ بنیان­ تر و هوشمندانه ­تر شده است. در حقیقت، اکنون مشاغل خسته­ کننده – مثل اوپراتور آسانسور- کمتر از گذشته وجود دارند و مشاغل جذاب و پرکشش – مثل طراحی لباس- بیشتر شده ­اند. این به این معناست که مردم بیش از گذشته می ­توانند در محل کار خود از مشاغل لذت ببرند. بنابراین کارها دارای لذتهایی شده ­اند که افراد ثروتمند در خارج از زمانهای کاری در پی آنها می­ گردند. از سوی دیگر، اوقات فراغت دیگر مثل گذشته نشان­ دهنده قدرت اجتماعی نیست. در عوض، نشانی از بدون استفاده بودند و بیکاری است.

شواهد از این نظریه جامعه­ شناختی پشتیبانی می­ کنند. مشاغلی که کارکنان در آنها کمتر احساس خوشحالی می­ کنند، کارهای بدنی و خدماتی است که در آن، کارگران به مهارت زیادی نیاز ندارند. با وجهه بالای یک شغل، رضایت شغلی افراد نیز بالا می­ رود. تحقیقی از آرلی راسل هوشچایلد در دانشگاه کالیفرنیا، برکلی، نشان می­ دهد که هر چه کار هوشمندانه­ تر و نوآورانه ­تر باشد، افراد بیشتر از زمانی که در خانه­ های خود هستند، از آن لذت می­ برند. یکی از کسانی که در تحقیق هوشچایلد با او مصاحبه کرده، گفته است: «من سر کار می ­آیم تا آرام شوم.» و ثروتمندان اغلب احساس می­ کنند که لم دادن در خانه، وقت تلف کردن است. تحقیقی در سال ۲۰۰۶ نشان داده است افرادی که سالانه بیشتر از ۱۰۰ هزار دلار درآمد دارند، حدود ۴۰ درصد کمتر از کسانی که سالانه کمتر از ۲۰ هزار دلار درآمد کسب می­ کنند، اوقات فراغت خود را به صورت منفعلانه (مانند نشستن جلوی تلویزیون) سپری می ­کنند.

اما ماجرا درباره کارگران کمتر تحصیلکرده چطور پیش می­ رود؟ افزایش اوقات فراغت در کارگران غیر ماهر نشان­ دهنده کاستی­هایی در جنبه­ های استخدامی طبقه کارگر غیر ماهر است و بدتر شدن اوضاع کار بدنی را می ­رساند. از دهه ۱۹۸۰، با خروجی­ های دبیرستانها در بازار کار به خوبی رفتار نمی­ شود. در سال ۱۹۶۵، نرخ بیکاری در جمع فارغ ­التحصیلان دبیرستانهای آمریکا ۲٫۹ درصد بیشتر از میزان بیکاری در کارگران با مدرک کارشناسی و بالاتر بود. امروزه، نرخ بیکاری در میان دیپلمه­ ها ۸٫۴ درصد بیشتر است. اریک هارست، از دانشگاه شیکاگو، توضیح می­ دهد: «افراد کمتر تحصیلکرده لزوما خود انتخاب نکرده­ اند که اوقات فراغت داشته باشند. بسیاری از اوقاتی که آنها سر کار نمی­ روند به طور غیر داوطلبانه تعیین شده است.» همچنین برای کسانی که درآمد کمی دارند، اثر درآمد می­ تواند تغییر کند؛ تکنولوژی اطلاعات با عرضه تفریحات خانگی و ارزان در سرتاسر جهان، به این معنی است که نیروی کار با دستمزد کم نیاز ندارد مدتی طولانی سر کار باشد تا اوقات فراغت لذت­ بخشی برای خود داشته باشد.

No votes yet.
Please wait...

درباره ی ابوالقاسم شم آبادی

(حقوق عمومی) -مدرس دانشگاه-صاحب امتیاز انتشارات حقوقی عدلیه-ارتباط با ابوالقاسم شم آبادی: shamabadi.abolghasem@yahoo.com تلفن: ۰۲۱۶۶۹۲۱۰۰۲ ۰۲۱۶۶۵۸۱۷۴۸

همچنین ببینید

با شاخه کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرمشناسی و منابع آزمون برای سال ۹۸ و ۹۹ آشنا شوید

اطلاعات کاربردی درباره این شاخه: یکی از دو شاخه های پرطرفدار حقوق، شاخه جزا و …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *