آیا پس از شفعه یکی از طرفین معامله در صورتی که حق فسخ داشته باشند می توانند معامله را فسخ کنند در صورتی که پاسخ مثبت است اثر فسخ چیست؟

با توجه به ماده ۸۱۴ قانون مدنی «خیاری بودن بیع مانع از اخذ به شفعه نیست».
این نکته در بعد از اخذ به شفعه توسط شفیع آشکارتر می شود .
در مورد اثر فسخ اگر منظور جنابعالی خیار فسخ باشد که ماده مزبور تکلیف را مشخص می کند و خیار فسخ به تبع اصل معامله به وسیله جریان حق شفعه باطل می شود .
ولی اگر منظورتان از فسخ ، فسخ به وسیله اقاله باشد این دوصورت دارد. اقاله بعد از جاری کردن حق شفعه صورت گرفته است در این صورت بدون تردید فسخ ناشی از اقاله اثری ندارد. ولی اگر اقاله قبل از جریان حق شفعه صورت گرفته باشد به نظر بعضی از حقوقدانان چون ماهیت اقاله نوعی عقد است لذا مستند به ماده ۸۱۶ قانون مدنی هر عقدی که بعد از معامله بیع اول صورت گیرد به وسیله اخذ به شفعه باطل می شود لذا اقاله با جریان شفعه اثری ندارد.
در عین حال بعضی از حقوقدانان قائلند که ماهیت اقاله عقد نیست بلکه فسخ با تراضی و بازگشت از عقد است لذا با اقاله معامله قبل از اخذ به شفعه نوبت به جریان حق شفعه نمی رسد.
رویه جاری در دادگاهها و دکترین حقوقی حاکی از ان است که اقاله را به لحاظ لزوم وجود تراضی و لفظ یا فعل دال بر اقاله نوعی عقد قلمداد می کنند.
در آخر این نکته را تذکر دهیم که حکم ماده ۸۱۴ قانون مدنی که خیاری بودن بیع را مانع از اخذ به شفعه نمی دانست در موردی قابل اجرا است که اثر عقد بیع تملیک باشد و به نظر آقای دکتر کاتوزیان در حقوق کنونی مواد ۳۳ و ۳۴ قانون ثبت اثر تملیکی را از بیع شرط گرفته و خریدار را در حکم مرتهن قرار داده است و در بیعی که اثر آن تملیک مبیع نباشد شفعه جاری نیست.
ماده ۲۸۳ و ۲۸۴قانون مدنی :
«بعد از معامله طرفین می توانند به تراضی ان را اقاله کنند»
«اقاله به هر لفظ یا فعلی واقع می شود که دلالت بر بهم زدن معامله کند.»
برای مطالعه بیشتر مراجعه کنید به قانون مدنی در نظم حقوقی کنونی دکتر ناصر کاتوزیان.
و حقوق مدنی ۶ دکتر پرویز نوین

No votes yet.
Please wait...

درباره ی ابوالقاسم شم آبادی

(حقوق عمومی) -مدرس دانشگاه-صاحب امتیاز انتشارات حقوقی عدلیه-ارتباط با ابوالقاسم شم آبادی: shamabadi.abolghasem@yahoo.com تلفن: ۰۲۱۶۶۹۲۱۰۰۲ ۰۲۱۶۶۵۸۱۷۴۸

همچنین ببینید

کتاب جامع و کاربردی حقوق تعهدات(مخصوص آزمون دکتری نفت و گاز)

کتاب حقوق تعهدات مخصوص آزمون دکتری نفت و گاز 1399 به بعد کار شده است. این کتاب در 3 آزمون سالهای 98-97 و 96 نزدیک به 90 درصد سوالات دکتری را در بر داشته و فوق العاده کتاب موفقی بوده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *