آتشی که آینده‌مان را سوزاند!

سید محمد مهدی غمامی

وقتی کسی انحصاری‌ترین اموال شما را آتش بزند آنهم به قصد اشغال خانه و ملکتان، چه پاسخی را در خور این رفتار می‌دانید؟ اگر بدانید بازگشت و تهیه مال از دست رفته شما با هیچ پولی ممکن نیست چه واکنشی نشان خواهید داد؟

بخشی کمی از جامعه مومن ایرانی که دارای تمدن زندگی اجتماعی هزاران سالانه است رفتارهای غیراجتماعی و سودجویانه‌ای را دنبال می‌کنند که متاسفانه هیچ عنوانی جز چنگ‌اندازی به مال ملت برای یک زندگی مرفه و انگلی نمی‌توان برای آن یافت. این مسئله دهشت‌آور می‌شود وقتی که آثار این چنگ‌اندازی نه تنها محدود به ما بلکه متوجه فرزندان و نسلهای آینده کشور عزیزمان می‌شود. برخی انسان‌ها بدون شک گرگ سایرین و گرگ نسل آدمی هستند. کسانی که در بحران زیست‌محیطی کشور، اقدام به آتش زدن جنگل می‌کنند. هفته گذشته یکصد هکتار از جنگل‌های نهمین ذخیره‌گاه زیست‌محیطی کره زمین در آتش سوخت. یک ‌هشتم گونه‌های گیاهی، یک‌سوم گونه‌های پرندگان و بیش از ۵۰% از گونه‌های پستانداران کشور در پارک جنگلی گلستان زندگی می‌کنند که متاسفانه ۱۹ گونه آن در حال انقراض هستند و دولت نیز به دلایلی که از جمله آن کمبود اعتبار تخصیصی به محیط‌بانی است نمی‌تواند این پارک ارزشمند را برای کشور و نسل آتی آن به‌خوبی نگهداری کند. در این میان علاوه بر شکار و تهدید زیست جانوری این پارک، چند اتفاق نامیمون می‌افتد:

۱-    سرقت چوب؛

۲-    آتش زدن جنگل برای درست کردن ذغال؛

۳-    آتش زدن جنگل برای تصاحب زمین و ساخت ویلا.

متأسفانه این اتفاقات به‌طور فراگیر در جنگل‌های گیلان و مازندران هم رخ می‌دهد کافی است واگذاری ویلا و ساخت شهرک را در آگهی‌های روزنامه‌ای و پیامکی دنبال کنید. به‌طور قطع معنای این آگهی‌ها را نمی‌فهمیم! به‌ویژه مسئولان که لازم است با این واسطه‌گری‌های معنادار برخورد کنند. در واقع وقتی اصل‏ پنجاهم قانون اساسی، حفاظت‏ محیط‌زیست‏ را به عنوان سرمایه همه نسل‌ها، وظیفه‏ عمومی‏ تلقی‏ کرده و اقدامات آسیب‌رسان به آنرا ممنوع می‌داند، نیازمند اهتمام جدی شهروندان و دولت هستیم.

فقدان اعتبار

بررسی بودجه سال ۱۳۹۲ کل کشور در بخش ملی محیط‌زیست نشان می‌دهد میزان اعتبارات سازمان حفاظت محیط‌زیست نسبت به سال گذشته بیش از ۳۵ ‌درصد و اعتبارات محیط‌زیستی سایر دستگاه‌ها نیز بیش از ۲۰درصدکاهش داشته است. به این ترتیب وقتی بودجه کافی نیست سودجویی و اهمال بیشتر می‌شود.

فقدان مجازات مناسب و خاص

لازم است مجازات‌های سنگین و غیرقابل تبدیل و تعلیق برای کسانی که موجب آتش‌سوزی در جنگل می‌گردند در نظر گرفت. برای مثال ماده (۹) «قانون حفظ و گسترش فضای سبز و جلوگیری از قطع بی‌رویه درخت»، یک مجازات سبک حداکثر سه ساله در نظر گرفته است. البته ماده (۲۸۶) قانون مجازات جدید (۱۳۹۲) عنوان می‌دارد: «هرکس به‌طور گسترده، مرتکب…. احراق و تخریب،… یا ورود خسارت عمده به تمامیت جسمانی افراد یا اموال عمومی و خصوصی… گردد مفسد فی الارض محسوب و به اعدام محکوم می‌گردد.» ولی تا چه میزان دادگاه‌ها احراق جنگل‌ها و تصرف آنها و آسیب زدن به این اموال عمومی بین نسلی را مشمول حکم ماده (۲۸۶) خواهند دانست؟ باید منتظر قاطعیت قضایی باشیم.

فقدان درک و قاطعیت

هم شهروندان و هم مسئولان، نسبت به حفاظت از محیط زیست و پارک‌های زیست محیطی مسئول هستند. شهروندان می‌توانند به این درک برسند که آتش درست کردن به ولع خوردن یک جوجه کباب، ممکن است هکتار‌ها جنگل را از بین ببرد و یا اشتیاق آنها برای خرید ویلا می‌تواند سودجویان را برای آسیب‌زدن به محیط‌زیست تحریص کند. همچنین سنت‌های خطرناکی که در شمال کشور با آتش زدن شالی‌ها توسط برنج کاران تحت عنوان «پس چر» موجب آتش‌سوزی‌های متعددی شده است. در مقابل مسئولان زیست‌محیطی باید افرادی دلسوز و متخصص باشند. اینجا به هیچ‌وجه پست‌ها نباید سیاسی و رانتی باشد چرا که محیط‌زیست کشور در دست سیاست‌گذاری و اجرای آنها قرار داده شده و البته نمی‌توان منکر جانفشانی و ایثار بسیاری از محیط‌بانان، جنگل‌بانان و دست‌اندرکاران آن بوده است. در‌خصوص عدم درک ملی بودن آتش‌سوزی در جنگل‌ها و پارک‌های ملی کافی است به اظهارات و فقدان دلسوزی مدیران مربوط مراجعه کنیم. اینجا قاطعیت لازم است هم در برخورد با شهروندان خاطی و هم اظهارات و عملکردهایی که نشان از فراکنی و بی‌مسئولیتی دارد.

No votes yet.
Please wait...

درباره‌ی ابوالقاسم شم آبادی

(حقوق عمومی) -مدرس دانشگاه-صاحب امتیاز انتشارات حقوقی عدلیه-ارتباط با ابوالقاسم شم آبادی: shamabadi.abolghasem@yahoo.com تلفن: ۰۲۱۶۶۹۲۱۰۰۲ ۰۲۱۶۶۵۸۱۷۴۸

همچنین ببینید

کتاب حقوق کار انتشارات عدلیه

کتاب جامع حقوق اساسی(مخصوص آزمون کارشناسی ارشد حقوق عمومی سال 1399)

مقدمه حقوق اساسی تخصصا عنوان درسی است که دانشجویان رشته حقوق در مقاطع مختلف تحصیلی …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *